en
POLECAMYDotknij Gotyku w Toruniu
POLECAMYZrób samodzielnie pierniki
POLECAMYZWIEDŹ TORUŃ Z KUFLEM PIWA!
POLECAMYPOZNAJ WIELKĄ TWIERDZĘ TORUŃ

Kamienica Pod Gwiazdą (Rynek Staromiejski 35)

   
Rynek Staromiejski 35
 
 
 
Fragment stropu w wysokiej sieni z polichromowanymi belkami z 2. poł. XVII w. W miejscu odmiennej polichromii znajdowała się nadwieszana izdebka.
 
Barokowe kręcone schody drewniane w wysokiej sieni, zdobione figurą Minerwy i lwa u wejścia
 
Fragment polichromowanego renesansowego stropu brusowego z lat ok. 1570-1580 w pomieszczeniu w trakcie tylnym na parterze. Jest to jeden z najlepszych technologicznie i artystycznie zabytkowych stropów toruńskich
 
Fragment polichromowanego renesansowego stropu brusowego z lat ok. 1570-1580  w pomieszczeniu w trakcie tylnym na parterze z przedstawieniem sowy
 
Fragment polichromowanego manierystycznego stropu z lat ok. 1620-1630 w pomieszczeniu w trakcie tylnym na I piętrze. Wśród bogatego ornamentu roślinnego przedstawiono wiele różnych scenek rodzajowych, np. parę muzykantów, polowanie na niedźwiedzia, babę siedzącą tyłem na lisie i trzymającą jego kitę, jeźdźca na koniu i in.
 
Fragment pomieszczenia w trakcie frontowym na 1. piętrze z polichromią klasycystyczną z 2. poł. XVIII w. Iluzjonistyczne malowidła wypełniają ściany (kolumnada jońska) i sufit (pseudokasetony) i pochodzą z kolejnego okresu użytkowania tej patrycjuszowskiej kamienicy, reprezentując stylistykę i upodobania artystyczne tego czasu.
 
Fragment stropu w trakcie tylnym 2. piętra z dekoracją (ok. 1620 r.) przedstawiającą typowe dla powszechnego w Toruniu manieryzmu niderlandzkiego maski.
 
Drzwi intarsjowane z ok. poł. XVIII w. do pomieszczenia na 2. piętrze w trakcie tylnym (o intarsji toruńskiej tutaj).
 
Piaskowcowy portal kamienicy pochodzi również z 1697 r. Schematycznie przypomina portal kamienicy Rösnera.
Wejście do kamienicy poprzedzone było przedprożem.
 
Jest to jeden z najokazalszych i najlepiej zachowanych barokowych domów mieszczańskich w środkowej i północnej Europie. Kamienica ta najlepiej reprezentuje typ toruńskiej kamienicy patrycjuszowskiej okresu baroku wraz z charakterystycznym wnętrzem, tak charakterystycznym dla północnej Europy, a bogato zdobiona fasada stiukowymi ornamentami roślinnymi jest najlepszym przykładem toruńskiego typu zdobnictwa barokowego.
 
Jak większość toruńskich kamienic, tak i ta powstała jeszcze w średniowieczu, w 2. poł. XIII w., w stylu gotyckim.

Ozdoba wschodniej pierzei Rynku zachwyca nas bogato zdobioną żółtą fasadą ze stiukowymi ornamentami o motywach kwiatów i owoców. W ten sposób przebudował kamienicę bogaty kupiec sukienny pochodzący z Wrocławia, późniejszy burmistrz toruński, Johan Georg Zöbner w roku 1697 (właścicielem kamienicy był już przed 1670 r.), jak wskazuje data w kartuszu herbowym na szczycie.
Takie właśnie motywy zdobnictwa fasad kamienic wyróżniają toruńską sztukę barokową, która poprzez wpływy włoskie wytworzyła własny styl.
Katarzyna Zöbner, wdowa po Johanie Georgu, była także właścicielką sąsiedniej kamienicy Pod Lwem pod nr 36, niegdyś należącej do Koperników. Po wypadkach tumultu toruńskiego w 1724 r. w obu domach Katarzyny Zöbner swoją kwaterę obrał książę Lubomirski, jeden z członków komisji królewskiej badającej ten konflikt religijny. Po śmierci Katarzyny w 1737 r. obie nieruchomości przeszły na jej braci: Martina Zerneke - toruńskiego kupca, który po śmierci szwagra przejął jego firmę handlu suknem, oraz Jacoba Heinricha Zerneke, burmistrza i znanego kronikarza toruńskiego, mieszkającego już wówczas w Gdańsku.
W 1815 r. kamienica stała się własnością Johanna Michaela Wendischa, który w podwórzu założył znaną później fabrykę mydeł i kosmetyków, działającą do 1937 r. W międzyczasie, w 1905 r. kamienica została przekształcona w czynszową i nieznacznie przebudowano wnętrza, odtworzone jednak w 1969 r.

Wcześniej jednak, przez 17 miesięcy w latach 1495-1496 właścicielem kamienicy był znany włoski humanista, dyplomata, poeta, wychowawca synów króla Kazimierza Jagiellończyka, Filippo Buonaccorsi, zwany Kallimachem. Łączyły go też więzi przyjaźni z rodziną Mikołaja Kopernika.

Obecnie Kamienica przeznaczona jest na cele muzealne mieszcząc ekspozycje dot. dawnej sztuki dalekiego wschodu (patrz: Muzeum Kamienica Pod Gwiazdą), ale wejść warto też ze względu na zachowane oryginalne barokowe wyposażenie wnętrza. Sam układ wnętrza pochodzi z okresu renesansu (2. poł. XVI w.) w oparciu o pierwowzór średniowieczny. Kamienica jest dwutraktowa na parterze i trzytraktowa na piętrach i w piwnicy.
Jedna z nielicznych historycznych kamienic w Polsce z bardzo bogatym zdobnictwem nie tylko fasady, ale i pomieszczeń wnętrz, w których znajdują się bogate profilowane i polichromowane stropy, polichromie ścienne i stropowe począwszy od gotyckich po klasycystyczne (patrz: Malowidła w kamienicach toruńskich).
 
W trakcie przednim na parterze znajduje się charakterystyczne pomieszczenie - wysoka sień, której profilowany strop drewniany zdobiony jest polichromiami renesansowymi z 2. poł. XVI w. (w jednym z narożników wysokiej sieni od strony Rynku Staromiejskiego widoczne są ślady w postaci odmiennej polichromii belek, po XVI-wiecznej tzw. nadwieszanej izdebce, pełniącej funkcje kantoru kupieckiego), a ściana boczna charakterystyczną profilowaną wnęką łukową. Na wyższe kondygnacje z sieni prowadzą wspaniałe drewniane, kręcone, barokowe schody z antyczną postacią rzymskiej bogini Minerwy i lwem.
Na parterze w trakcie tylnym znajduje się pomieszczenie ze stropem brusowym zdobionym polichromią imitującą strop kasetonowy o skomplikowanym układzie geometrycznym składającym się z 8-ramiennych gwiazd łączonych ze sobą rombami i kwadratami.
 
Bogato rzeźbiony portal z okazałą bramą drewnianą poprzedzało dawniej duże przedproże, zlikwidowane, jak w większości kamienic toruńskich, w XIX wieku.

Obok stała Kamienica Pod Lwem.
Oprac. Arkadiusz Skonieczny
drukuj  poleć artykuł
Komentarze użytkowników (1)
Angela, 2019-11-23 11:39:32
Kamienica cudna, zastanawia mnie tylko ta ośmioramienna gwiazda... Przypadek czy ma ona jakieś znaczenie?
Dodaj swój komentarz:


:) :| :( :D :o ;) :/ :P :lol: :mad: :rolleyes: :cool:
pozostało znaków:   napisałeś znaków:
Ostatnia modyfikacja 30-06-2017 23:51
Booking.com

Twoja wycieczka

W Twojej wycieczce znajdują się miejsca:

    Sonda

    Które miejsca w okolicy planujesz odwiedzić będąc w Toruniu (max 3):